8 endeksle kazanç şişirme şüphesini ölçer.
Sekiz muhasebe oranını tek skora sıkıştıran bir kazanç-manipülasyon dedektörüdür: alacak ve stokların satıştan hızlı şişip şişmediği, brüt marjın bozulup bozulmadığı, giderlerin ve tahakkukların kârı manipüle edip edemediği ayrı ayrı tartılır. Eşik −2.22'dir; bunun altı temiz, üstü şüphelidir. BIST'te en sık yanıltıcı taraf şudur: hızlı büyüyen bir şirket, alacak ve stokları doğal olarak şişeceğinden skoru yukarı iter, ama bu her zaman hile değildir. Skor tek başına karar değil, altındaki endeksi açıp incelemeyi gerektiren bir uyarıdır.
−4.84 + 0.92·DSRI + 0.528·GMI + 0.404·AQI + 0.892·SGI + 0.115·DEPI − 0.172·SGAI + 4.679·TATA − 0.327·LVGIFormüldeki her sembolün neyi ölçtüğü ve bizim nasıl hesapladığımız:
| Sembol | Adı | Hesap | Anlamı |
|---|---|---|---|
| DSRI | Alacak Gün Endeksi | (Alacak/Hasılat)₁ ÷ (Alacak/Hasılat)₀ | Alacakların satıştan hızlı büyümesi: gelir şişirme / agresif tanıma sinyali. |
| GMI | Brüt Marj Endeksi | BrütMarj₀ ÷ BrütMarj₁ | Marj bozulması: baskı altındaki yönetim kârı şişirmeye daha yatkındır. |
| AQI | Varlık Kalitesi Endeksi | VarlıkKalitesi₁ ÷ VarlıkKalitesi₀ (VK = 1 − (Dönen+Maddi)/Varlık) | Zor-değerlendirilen (maddi olmayan) varlık artışı: gider aktifleştirme şüphesi. |
| SGI | Satış Büyüme Endeksi | Hasılat₁ ÷ Hasılat₀ | Yüksek büyüme: hedef tutturma baskısıyla manipülasyon riskini yükseltir. |
| DEPI | Amortisman Endeksi | AmortOranı₀ ÷ AmortOranı₁ (AO = Amort/(Amort+MaddiDuran)) | Azalan amortisman oranı: daha az tutucu muhasebeyle kârın yukarı çekilmesi. |
| SGAI | OSG Gider Endeksi | (OSG/Hasılat)₁ ÷ (OSG/Hasılat)₀ | Opsiyonel giderlerin (pazarlama/yönetim) satışa oranının artması. |
| TATA | Tahakkuk / Varlık | (NetKâr − OperasyonelNakit) ÷ ToplamVarlık | Yüksek tahakkuk: muhasebe kârının nakde dönmemesi, şişirme fırsatı. |
| LVGI | Kaldıraç Endeksi | (Borç/Varlık)₁ ÷ (Borç/Varlık)₀ | Artan kaldıraç: bilanço kısıtlamalarıyla oynama ihtimali (katsayısı negatif: −0.327). |
Eşik > −2.22 'şüpheli' kabul edilir (kaynak kodundaki is_manipulation_suspect kuralı). Bazı bileşenlerde veri eksikse sıfır yerine nötr 1.0 kullanılır (strict=False); bu yüzden güven seviyesi (high/medium/low) ayrıca hesaplanır ve düşük güvenli sonuçlara fazla ağırlık vermeyin.
Araştırma amaçlıdır, kişiselleştirilmiş yatırım tavsiyesi değildir. Skorlar en son yıllık mali tabloya göre hesaplanır; geçmiş performans gelecek getiriyi garanti etmez.
Yasal uyarı →